РЕКЛАМА

Загрузка...

Iмёны свабоды - Тамаш Ваўжэцкі

Iмёны свабоды - Тамаш Ваўжэцкі
 Ня ведаю, ці падлічаная колькасьць выступаў у Вярхоўным Савеце Беларусі Зянона Пазьняка, але дакладна вядома, што за два стагодзьдзі да яго пасол ад шляхты Браслаўскага павету Тамаш Ваўжэцкі браў слова на гiстарычным для Рэчы Паспалітай Чатырохгадовым сойме 1788—1792 гадоў роўна 169 разоў.

 Параўнаньне не выглядае некарэктным, бо і тады, і на пачатку дзевяностых гадоў мінулага стагодзьдзя вырашаўся лёс Бацькаўшчыны.

 Палымяныя прамовы Ваўжэцкага прысьвячаліся рэформам, што павінны былі пазбавіць дзяржаву залежнасьці ад Расеі.

 Дэпутатаў, каго прыемна, а каго — наадварот, уразіла тое, што, ставячы на абмеркаваньне прапанову палепшыць стан сялянаў, браслаўскі пасол у сваім маёнтку ўжо скасаваў паншчыну і даў былым прыгонным волю.

 Бліскучы прамоўца і тонкі знаўца права, Тамаш Ваўжэцкі спрычыніўся да прыняцьця Канстытуцыі 3 траўня 1791 году — другой у сьвеце (пасьля Канстытуцыі ЗША) і першай у Эўропе.

 Канстытуцыя выводзіла дзяржаву нашых продкаў на шлях прагрэсіўнага разьвіцьця. Абвяшчаліся свабода друку і сумленьня, галоснасьць і незалежнасьць суду, рэлігійная талеранцыя і стварэньне ўраду, які павінен служыць не аднаму стану, а ўсяму грамадзтву.

 Але час быў страчаны.

 Далейшы лёс дзяржавы нашых продкаў ужо трымалі ў сваіх руках замежныя манархі. У Расеі канстытуцыяй і ня пахла. Імпэратрыца Кацярына ІІ лічыла, што «конституция обошлась бы стране еще дороже самодержавия».

 У 1792-м статысячная расейская армія перайшла мяжу Рэчы Паспалітай. Вынікам інтэрвэнцыі стаўся новы, другі падзел дзяржавы.

 Продкі адказалі паўстаньнем, якое ўзначаліў ліцьвін Тадэвуш Касьцюшка.

 Пасьля перамогі патрыётаў у Вільні Ваўжэцкі стаў сябрам паўстанцкага ўраду — Найвышэйшай Літоўскай Рады.

 Атрымаўшы званьне генэрал-лейтэнанта, ён кіраваў аддзеламі інсургентаў у Жамойці і Курляндыі, а затым пад ціскам шматкроць большых царскіх войскаў вывеў сваіх людзей у ваколіцы Горадні. Калі Касьцюшка трапіў у палон, Ваўжэцкага абралі «найвышэйшым начальнікам» — правадыром паўстаньня ўва ўсёй Рэчы Паспалітай.

 Па капітуляцыі Варшавы Тамаш ператварыўся ў вязьня Петрапаўлаўскай фартэцы і аўтара ўспамінаў. Паводле запавету яго пахавалі на радзіме. У 1990-я гады аднымі зь першых знайшлі сьцежку да апошняга прыстанку Ваўжэцкага сябры полацкага гістарычнага клюбу «Вытокі».

 Будзеце ў Відзах, наведайце магілу героя, што бараніў незалежнасьць Айчыны і з парлямэнцкай трыбуны, і з зброяю ў руках.


Уладзiмер Арлоў. ІМЁНЫ СВАБОДЫ
4
1098
16 февраля 2011
Уважаемый посетитель, Вы зашли на сайт как незарегистрированный пользователь. Мы рекомендуем Вам зарегистрироваться либо зайти на сайт под своим именем.
Смотрите также
Iмёны свабоды - Тадэвуш РэйтанIмёны свабоды - Тадэвуш Рэйтан

 У лёсавызначальныя для дзяржавы моманты заўсёды знаходзяцца асобы, якія не скараюцца і ў самых безнадзейных абставінах. Няхай іх змаганьне ня ма...

Сёння — 265 гадоў з дня нараджэння Тадэвуша КасцюшкіСёння — 265 гадоў з дня нараджэння Тадэвуша Касцюшкі

 У мястэчку Мерачоўшчына, што каля Косава ў Івацэвіцкім раёне, грамадскасць, улады і дыпламатычныя прадстаўнікі адзначаць сёння 265-я ўгодкі з дн...

Iмёны свабоды - Вераніка ЧаркасаваIмёны свабоды - Вераніка Чаркасава

 Прафэсія журналіста — адна з самых небясьпечных у сьвеце. Незалежная айчынная журналістыка цягам апошніх гадоў нясе цяжкія страты — Iгар Гермянч...

Айчына подожгла!Айчына подожгла!

Жечь напалмом могут не только жалкие оккупанты, но и милые и теплые наши провайдеры. Айчына Плюс нанесла удар другим ниже пояса, представив тарифы, ко...

Загрузка...
Комментарии

statAnton
16 февраля 2011 18:27
Слава Герою!

yur6000
16 февраля 2011 18:30
Слава!!!

3ara3a
16 февраля 2011 19:36
Для меня это герой дутый. По симу до лампы кто он и что он.

Aibol
16 февраля 2011 21:15
3ara3a,
А сам ты хоть что то надул?
Посетители, находящиеся в группе Гости, не могут оставлять комментарии в данной новости.
Пятница, 28 Июля
USD 1.9430
EUR 2.2771
RUB 0.0327
Новости от партнеров
Сейчас на сайте
7 пользователей, 1303 гостя